Στεφανιαία Νόσος
H στεφανιαία νόσος αποτελεί μέγιστο και πολύπλευρο πρόβλημα υγείας και όχι μόνο, μιας και είναι η πρώτη αιτία θανάτου στις σύγχρονες δυτικές κοινωνίες. Το 2001 ήταν η αιτία για το 1/3 των θανάτων στον κόσμο. Με τη ραγδαία αύξηση του αριθμού των ατόμων που πάσχουν από καρδιαγγειακά νοσήματα, εκτιμάται ότι το 2020 αυτά θα ευθύνονται για τον θάνατο σχεδόν 25 εκατομμύρια ατόμων παγκοσμίως.
Το καρδιακό επεισόδιο (ή καλύτερα «οξύ στεφανιαίο σύνδρομο») συχνά είναι μια τρομακτική εμπειρία. Αν το έχετε ήδη βιώσει ή βρίσκεστε κοντά σε κάποιον που το εμφάνισε, να ξέρετε ότι δεν είστε μόνοι. Θα βρείτε δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους να σας το βεβαιώσουν.
Διαβάζοντας τα παρακάτω, θα μπορέσετε να καταλάβετε καλύτερα τι σας συνέβη αλλά και πώς θα κερδίσετε μια καλύτερη και υγιέστερη ζωή από εδώ και μπρος.
ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟΣ
Ένας κατά συρροή δολοφόνος ζει δίπλα(;) μας
Συγγραφείς:
Λεμπιδάκης Δημήτρης
Λουλακάκης Ματθαίος
Χαμηλός Μιχάλης
Σκαλίδης Εμμανουήλ
01
Τι είναι η στεφανιαία νόσος;
Οι στεφανιαίες αρτηρίες είναι οι αρτηρίες που αιματώνουν τον καρδιακό μυ και τον τροφοδοτούν με τα απαραίτητα συστατικά για τη λειτουργία του. Ο όρος «στεφανιαία νόσος» χρησιμοποιείται για να περιγράψει τη στένωση αυτών των αρτηριών, η οποία προκαλείται από τη συσσώρευση αθηρωματικού υλικού στον αυλό τους. Εξαιτίας της στενώσεως, ο καρδιακός μυς δεν τροφοδοτείται επαρκώς με αίμα –ιδιαίτερα σε καταστάσεις που αυτός έχει αυξημένες ανάγκες- και έτσι προκαλείται η «μυοκαρδιακή ισχαιμία».
02
Πώς δημιουργείται η στεφανιαία νόσος;
Στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων η στεφανιαία νόσος δημιουργείται από την προοδευτική συσσώρευση αθηρωματικού υλικού το οποίο μικραίνει τον αυλό των αρτηριών και προκαλεί ισχαιμία του μυοκαρδίου. Το αθηρωματικό υλικό είναι ένα μαλακό, λιπώδες υλικό το οποίο δημιουργείται στην έσω επιφάνεια των αρτηριών από την αλληλεπίδραση με τα στοιχεία του αίματος (κύτταρα και παράγοντες πήξης) και τα λίπη που μεταφέρονται με το αίμα. Η αθηρωματική πλάκα με την πάροδο των ετών «σκληραίνει» από την εναπόθεση ασβεστίου.
03
Ποιες είναι οι εκδηλώσεις της στεφανιαίας νόσου;
Ο στηθαγχικός πόνος αποτελεί τη συνηθέστερη εκδήλωση της ανεπαρκούς αιμάτωσης του μυοκαρδίου και εκδηλώνεται με δυσφορία στο κέντρο του θώρακα, που μπορεί να έχει χαρακτήρα σφιξίματος, καψίματος ή πίεσης.
Η ενόχληση μπορεί να αντανακλά στα δύο χέρια, στον τράχηλο, στην κάτω γνάθο, στη μεσοπλάτια χώρα και στο επιγάστριο. Ορισμένες φορές, όταν ο πόνος είναι έντονος, παρουσιάζονται ιδρώτας, ναυτία ή εμετός.
Στις εκδηλώσεις της στεφανιαίας νόσου περιλαμβάνονται:
- Η περίοδος χωρίς συμπτώματα
Η διαδικασία της αθηροσκλήρωσης δεν προκαλεί συμπτώματα. Ακόμη και σε ασθενείς με σοβαρές στενώσεις των στεφανιαίων αρτηριών μπορεί να μην εμφανίζεται προειδοποιητικό σύμπτωμα. - Η σταθερή στηθάγχη
Εμφάνιση στηθαγχικού πόνου κατά τη διάρκεια σωματικής δραστηριότητας ή έντονου συναισθηματικού stress. - Η ασταθής στηθάγχη
Ο στηθαγχικός πόνος εμφανίζεται σε συνθήκες ηρεμίας και αποτελεί πιο επικίνδυνη μορφή της στεφανιαίας νόσου. Απαιτεί άμεση εισαγωγή σε νοσοκομείο για να αποτραπεί η ανάπτυξη εμφράγματος. - Το οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου
Νέκρωση μιας περιοχής του καρδιακού μυός. Εκδηλώνεται με τυπική στηθάγχη που διαρκεί περισσότερο από 30 λεπτά και δεν υποχωρεί με την ανάπαυση. - Ο αιφνίδιος καρδιακός θάνατος
Αποτελεί την πλέον δραματική εκδήλωση από όλο το κλινικό φάσμα της στεφανιαίας νόσου.
04
Σε τι οφείλεται το έμφραγμα;
Ο καρδιακός μυς, όπως και κάθε άλλος ιστός στο ανθρώπινο σώμα, χρειάζεται οξυγόνο για να ζήσει. Το έμφραγμα προκύπτει όταν η ροή του αίματος, η οποία και τροφοδοτεί την καρδιά με το απαραίτητο οξυγόνο, μειωθεί σοβαρά ή διακοπεί πλήρως. Αυτό συμβαίνει όταν τα στεφανιαία αγγεία τα οποία και είναι υπεύθυνα για την αιμάτωση του μυοκαρδίου, σταδιακά εμφανίσουν στενώσεις σαν αποτέλεσμα της συνάθροισης χοληστερόλης και άλλων ουσιών στο τοίχωμα τους, οργανώνοντας έτσι τις λεγόμενες αθηρωματικές πλάκες. Η αργή αυτή διαδικασία ονομάζεται αθηρωμάτωση. Όταν μια τέτοια πλάκα ραγεί, ένας θρόμβος αίματος σχηματίζεται γύρω από την περιοχή της σχάσης. Ο θρόμβος αυτός μπορεί να αποκλείσει τον αυλό του αγγείου και να παρεμποδίσει τη ροή του αίματος. Η επακόλουθη στέρηση του οξυγόνου και των λοιπών συστατικών του αίματος προς τον καρδιακό μυ ονομάζεται ισχαιμία. Όταν τώρα εξαιτίας της ισχαιμίας αυτής επέλθει θάνατος καρδιακών κυττάρων, αυτό ονομάζεται έμφραγμα του μυοκαρδίου.