ΟΕ Απεικονιστικών Τεχνικών

 

ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΕΝΕΡΓΕΙΑ ΑΞΟΝΙΚΗΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑΣ ΚΑΡΔΙΑΣ (CCT) ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΠΑΝΔΗΜΙΑΣ COVID-19

 
Ο κόσμος πλήττεται από μια πανδημική έξαρση σοβαρού αναπνευστικού συνδρόμου κορονοϊού 2 (SARS-CoV-2) γνωστό ως Νόσος COVID-19. Η Ομάδα Εργασίας Απεικονιστικών Τεχνικών της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας (ΕΚΕ) σε μια συνεχή προσπάθεια έγκαιρης ενημέρωσης των μελών της συνέταξε τις παρακάτω οδηγίες για την ορθολογική χρήση της CCT σε συμφωνία με τις αντίστοιχες οδηγίες της Εταιρείας Καρδιαγγειακής Αξονικής Τομογραφίας (SCCT).


ΒΑΣΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ


• Απαιτείται απόσταση τουλάχιστον 1,5-2 μέτρα μεταξύ των ατόμων που βρίσκονται σε αίθουσες αναμονής και τους χώρους εργασίας αν είναι εφικτό.

• Να ενθαρρύνετε τους ασθενείς υπαλλήλους να παραμένουν στο σπίτι τους. Το προσωπικό που αναπτύσσει αναπνευστικά συμπτώματα (π.χ. βήχας, δύσπνοια) ή ανεξήγητο πυρετό θα πρέπει να μην προσέρχεται στην εργασία και να ενημερώνει άμεσα τη διεύθυνση του κέντρου που εργάζεται.

• Βεβαιωθείτε ότι οι πολιτικές αναρρωτικής άδειας είναι ευέλικτες και συνεπείς με τις οδηγίες περί δημόσιας υγείας και ότι οι εργαζόμενοι γνωρίζουν αυτές τις πολιτικές. Κάνετε σχέδια έκτακτης ανάγκης για αυξημένη απουσία του προσωπικού σας.

• Ενημέρωση για την κατάσταση νοσηλευόμενων ασθενών που πρόκειται να υποβληθούν σε αξονική, τομογραφία και τηλεφωνική επικοινωνία αν είναι εφικτό με εξωτερικούς ασθενείς και επισκέπτες για συμπτώματα οξείας αναπνευστικής νόσου (π.χ. πυρετός, βήχας, δυσκολία στην αναπνοή) ή γαστρεντερικά συμπτώματα και έκθεση σε κορονοϊό τις τελευταίες 2 εβδομάδες πριν εισέλθουν στη μονάδα απεικόνισης.

• Βεβαιωθείτε ότι τηρείται η υγιεινή των χεριών στους τεχνολόγους και νοσηλευτές του τμήματος σας. Εάν το σαπούνι και το νερό δεν είναι διαθέσιμα, συστήνεται χρήση απολυμαντικού χειρός που περιέχει τουλάχιστον 60% αλκοόλη.

• Εξετάστε το προστατευτικό διαθέσιμο υλικό για τους ασθενείς και το προσωπικό της υγειονομικής σας μονάδας σύμφωνα με το θεσμικό πρωτόκολλο ελέγχου μόλυνσης.

• Αυξήστε τα χρονικά διαστήματα προγραμματισμού ή τους χρόνους ραντεβού για να έχετε αρκετό χρόνο για να καθαρίσετε τον εξοπλισμό σας όπως απαιτείται.

• Αξιοποίηση τεχνολογιών τηλεϊατρικής και μεμονωμένων σταθμών εργασίας για την ανάγνωση και ερμηνεία των εξετάσεων, που επιτρέπουν την κοινωνική αποστασιοποίηση και περιορίζουν την έκθεση του προσωπικού, όπου είναι δυνατόν.


ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΥΠΟ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΕΠΙΒΕΒΑΙΩΜΕΝΗ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠΟ COVID-19


Σε ασθενείς υπό διερεύνηση και σε ασθενείς με επιβεβαιωμένη προσβολή από COVID-19, το όφελος από τη διενέργεια απεικονιστικών εξετάσεων στα περισσότερα κλινικά σενάρια θα είναι χαμηλότερο σε σύγκριση με τον κίνδυνο έκθεσης στον ιό και μόλυνσης του Υγειονομικού Προσωπικού. Έτσι θα πρέπει η κάθε περίπτωση να αντιμετωπίζεται υπό αυτό το πρίσμα και εξατομικευμένα. Για τις ως άνω κατηγορίες ασθενών (υπό διερεύνηση και επιβεβαιωμένοι) στους οποίους η απεικόνιση έχει κριθεί απαραίτητη θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψιν τα εξής:


Επιβεβαίωση της σωστής χρήσης του Ατομικού Προστατευτικού Εξοπλισμού. Το Υγειονομικό Προσωπικό, συμπεριλαμβανομένων των Τεχνολόγων, Καρδιολόγων, Ακτινοδιαγνωστών και νοσηλευτικού προσωπικού, που έρχεται σε στενή επαφή με υπό διερεύνηση ή επιβεβαιωμένους ασθενείς με COVID-19, θα πρέπει να φορά τον κατάλληλο ατομικό προστατευτικό εξοπλισμό. Οι ασθενείς θα πρέπει να φορούν χειρουργική μάσκα κατά τη διάρκεια της εξέτασης για αποφυγή μετάδοσης των σταγονιδίων.


Ενδεδειγμένη απολύμανση του χώρου με άρτιο και επιμελή καθαρισμό των επιφανειών από μέλος του υγειονομικού προσωπικού, που θα φέρει κατάλληλο ατομικό προστατευτικό εξοπλισμό, σύμφωνα με τις οδηγίες του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) για τις αερογενώς μεταδιδόμενες ιογενείς λοιμώξεις.


ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΓΙΑ ΔΙΕΝΕΡΓΕΙΑ CCT ΤΗΝ ΕΝΔΕΔΕΙΓΜΕΝΗ ΧΡΟΝΙΚΗ ΣΤΙΓΜΗ


Προκειμένου να δοθούν κατάλληλες συμβουλές στο Υγειονομικό Προσωπικό που ασχολείται ενεργά με τη διενέργεια CCT έτσι ώστε να προγραμματιστούν εκ νέου μη επείγουσες εξετάσεις (στα πλαίσια και των κατευθυντήριων οδηγιών για κοινωνική απομόνωση), η ΕΚΕ παραθέτει τις ακόλουθες προτάσεις-κατευθυντήριες οδηγίες (Πίνακας 1) για την ενδεδειγμένη χρονική στιγμή της διενέργειας των εξετάσεων, με βάση τις διάφορες ενδείξεις (Πίνακας 2) σε ακολουθία των οδηγιών της SCCT. Καθώς ο πίνακας αυτός είναι συνοπτικός, η ΕΚΕ συστήνει τη συνεργασία του Υγειονομικού Προσωπικού με τους παραπέμποντες κλινικούς ιατρούς για εξατομικευμένη εφαρμογή.

 

Πίνακας 1: Κατευθυντήριες οδηγίες που πρέπει να ληφθούν υπόψιν για το ρόλο της CCT την ενδεδειγμένη χρονική στιγμή

   

 

 

*Ιδιαίτερα σε κέντρα που έχουν ήδη αναβάλλει αυτό το είδος των επεμβάσεων.
-TAVR = διαδερμική αντικατάσταση αορτικής βαλβίδας, TMVR = διαδερμική αντικατάσταση μιτροειδούς βαλβίδας, LVAD = συσκευή υποβοήθησης αριστερής κοιλίας


ΤΥΧΑΙΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΟ ΠΑΡΕΓΧΥΜΑ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΚΙΝΔΥΝΟ ΕΚΘΕΣΗΣ ΣΤΗ ΝΟΣΟ COVID-19

Η Νόσος COVID-19 αποτελεί ιογενή πνευμονία, με ένα φάσμα ευρημάτων που κυμαίνονται από φυσιολογικό πνευμονικό παρέγχυμα έως σύνδρομο οξείας αναπνευστικής δυσχέρειας (ARDS). Αν παρουσιάζονται τυπικά ή άτυπα πνευμονικά ευρήματα συστήνεται συνεκτίμηση με συνάδελφο Ακτινοδιαγνώστη με εμπειρία στην απεικόνιση του θώρακος με αξονική τομογραφία. Θα πρέπει τα ευρήματα να αναφέρονται στο πόρισμα και να επισημαίνεται η σπουδαιότητά τους καθώς και να γίνεται άμεσα ενημέρωση όλων των θεράποντων ιατρών ιδίως σε περιπτώσεις που δεν ήταν γνωστά ή δεν υπήρχε υποψία ύπαρξης τους. 


Συμπερασματικά λοιπόν η ΕΚΕ, στην παρούσα φάση και με δεδομένο ότι η κατάσταση εξελίσσεται με γρήγορο ρυθμό, συστήνει ότι σε ασθενείς υπό διερεύνηση και σε ασθενείς με επιβεβαιωμένη προσβολή από COVID-19, το όφελος από τη διενέργεια CCT στα περισσότερα κλινικά σενάρια είναι χαμηλότερο σε σύγκριση με τον κίνδυνο έκθεσης στον ιό και μόλυνσης του Υγειονομικού Προσωπικού. Έτσι θα πρέπει η κάθε περίπτωση να αντιμετωπίζεται εξατομικευμένα ώστε οι εξετάσεις CCT να διενεργούνται αναλόγως των ενδείξεων είτε σε επείγουσα βάση είτε να πραγματοποιείται εκ νέου προγραμματισμός.


Επιμέλεια κειμένου:


-Ιωάννης Ντάλας, FESC, FEACVI, Καρδιολόγος, Γ.Ν. Άρτας, Διδάσκων London Cardiac CT Academy, Cardiac Intelligence Group

-Αλέξανδρος Καλλιφατίδης, EBCR, FEACVI, Ακτινοδιαγνώστης, Ακτινολογικό Τμήμα (Cardiac CT-Cardiac MRI), Κλινική ‘ΑΓΙΟΣ ΛΟΥΚΑΣ’, Θεσσαλονίκη, Cardiac Intelligence Group

-Κωνσταντίνος Μιχαηλίδης, EBCR, Ακτινοδιαγνώστης, Κέντρο Καρδιάς ΑFFIDEA, Κοζάνη, Cardiac Intelligence Group

-Βασίλειος Σαχπεκίδης, Καρδιολόγος, Γ.Ν. ‘Παπαγεωργίου’, Θεσσαλονίκη, Cardiac Intelligence Group

-Ιωάννης Γουδέβενος, FESC, FACC, Καθηγητής Καρδιολογίας, Πρόεδρος ΕΚΕ

-Κωνσταντίνος Αναγνωστόπουλος, FESC, FRCP, FRCR, Πυρηνικός Ιατρός, Πρόεδρος ομάδας εργασίας Απεικονιστικών Τεχνικών ΕΚΕ

 
Οι παραπάνω συστάσεις είναι βασισμένες στο άρθρο: Society of Cardiovascular Computed Tomography Guidance for Use of Cardiac Computed Tomography Amidst the COVID-19 Pandemic. https://doi.org/10.1016/j.jcct.2020.03.002